5.
การละเล่น
การเล่นสะบ้ามอญ (ว่านฮ้ะห์นี้ห์)
การเล่นสะบ้าของชาวบางกระดี่ แขวงแสมดำ เขตบางขุนเทียน กรุงเทพฯ เป็น
การละเล่นพื้นบ้านที่มีมาแต่สมัยโบราณชนิดหนึ่ง ที่ชาวรามัญบางกระดี่เล่นสืบต่อกันมา
ส่วนต้นเหตุความเป็นมาเริ่มมีมาตั้งแต่สมัยใดนั้น ยังไม่มีหลักฐานจากหนังสืออื่นใด
ยืนยันแน่ชัด มีแต่เพียงข้อสันนิษฐานกันว่า การเล่นสะบ้าของชาวรามัญนี้ มีมาตั้งแต่
ครั้งที่อยู่ถิ่นฐานอยู่ภายใต้พระบรมโพธิสมภารของพระเจ้าแผ่นดินแห่งกรุงสยาม
ได้
นำประเพณีการเล่นสะบ้ามาเล่นในเมืองไทยด้วย
ประเพณีการเล่นสะบ้าของชาวบางกระดี่
นิยมเล่นในเทศกาลสงกรานต์ ในช่วง
ระหว่างวันที่ 13 - 18 เมษายน จุดประสงค์ของการเล่นสันนิษฐานกันว่าคงะเล่นกันเพื่อ
ความสนุกสนานรื่นเริงเป็นการพักผ่อนหย่อนใจ คลายความเหน็ดเหนื่อยจากการประกอบ
ภารกิจต่างๆ ประการสุดท้าย เนื่องจากเทศกาลสงกรานต์นี้ ชาวรามัญถือเป็นช่วงวันขึ้น
ปีใหม่ จึงหยุดประกอบภารกิจการงานเพื่อพักผ่อน จัดตกแต่งทำความสะอาดบ้านเรือน
ทำบุญตักบาตร ฟังธรรมจำศีล สรงน้ำพระภิกษุสามเณร รดน้ำดำหัวญาติผู้ใหญ่หรือผู้สูง
อายุ บังสกุลอัฐิทำบุญอุทิศส่วนกุศลให้แก่บุพการีผู้ล่วงลับไปแล้ว
การรำมอญ
เป็นการแสดงในโอกาสต่างๆ ทั้งงานมงคลและงานศพพระภิกษุหรือผู้สูงอายุ เป็น
การรำบทสั้นๆ ประกอบพิณพาทย์มอญบทละ 2-3 นาที จำนวน 10 บท หรือ 10 ท่า โดย
อาศัยจังหวะจากตะโพนเป็นหลัก การรำมอญเน้นการเคลื่อนไหวที่มือผู้รำ ส่วนเท้าทั้งสอง
มักเคลื่อนไหวโดยวิธีกระถดไปทางด้านข้างของลำตัว
การเล่นทะแยมอญ
เป็นการร้องเพลงประกอบการรำ โดยผู้รำร้องเพลงนั้นเอง ใช้เล่นได้ทุกโอกาส ประกอบด้วยผู้แสดงอย่างน้อย
2 คน คือ ฝ่ายชายกับฝ่ายหญิง จะต้องผลัดกันร้องรำ แก้ หรือตอบโต้โวหารของฝ่ายตรงข้าม
กลอนที่ใช้เป็นกลอนเพลงที่แต่งขึ้นเพื่อการ ละเล่นนี้ โดยเฉพาะ เครื่องดนตรีที่ใช้ได้แก่
ซอสามสาย จะเข้ ขลุ่ย กลอง และ ฉิ่ง